Filistin’de görünmeyen tarih: “Filistin’de Yabancı Museviler Meselesi”

0

BEĞENDİM

ABONE OL

News

0

 VakıfBank Kültür Yayınları (VBKY), Sadi Özmeral ve Bekir Koçlar’ın kaleme aldığı, “Filistin’de Yabancı Museviler Meselesi” adlı yapıtı okurlarla buluşturuyor. Bu derinlikli çalışma, I. Dünya Savaşı’yla birlikte “düşman devlet uyruklu” statüsüne giren Musevilere yönelik vatandaşlık siyasetlerini, hudut dışı uygulamalarının art planını ve işleyişini, Filistin’deki siyonist örgütlenmenin yapısını ve faaliyetlerini, ayrıyeten “mağduriyet” söylemi etrafında şekillenen propaganda çalışmalarını geniş ve çok taraflı bir perspektifle ele alıyor.

VBKY’nin tarih kitaplığı, Sadi Özmeral ve Bekir Koçlar’ın imzasını taşıyan “Filistin’de Yabancı Museviler Meselesi” ile genişlemeye devam ediyor. Çağdaş dünya tarihinin en kritik ve çok katmanlı hadiselerinden biri olan Filistin’e Yahudi göçü; Siyonizm niyeti, dinî telakkiler, emperyalist devletlerin bölge üzerindeki güç uğraşı, Osmanlı Devleti’nin egemenlik anlayışı ve geleceğe dair telaşları, nüfus siyasetleri ile vatandaşlık sıkıntısı üzere pek çok ögenin iç içe geçtiği karmaşık bir tarihî sürecin kesimidir. Bu kitap, kelam konusu çok boyutlu öykünün birden fazla vakit göz arkası edilen ya da gereğince incelenmeyen taraflarına ışık tutmayı amaçlıyor; bilhassa I. Dünya Savaşı’yla birlikte “düşman devlet uyruklu” statüsüne giren Musevilere yönelik geliştirilen vatandaşlık siyasetlerini, hudut dışı uygulamalarının art planını ve bu uygulamaların alandaki yansımalarını detaylı biçimde ele alıyor. Bununla birlikte Filistin’deki Siyonist örgütlenmenin yapısını, maksatlarını ve faaliyetlerini tahlil ederken, “mağduriyet” söylemi etrafında şekillenen propaganda çalışmalarını da tarihi bağlamı içinde kıymetlendiriyor. Farklı görüş ve yaklaşımları ihmal etmeyen, Osmanlı arşiv dokümanları, diplomatik yazışmalar ve devrin yabancı basını başta olmak üzere varlıklı ve çok taraflı bir kaynakçaya dayanan bu çalışma hem akademik hem de genel okur için ufuk açıcı, özgün ve derinlikli bir çalışma niteliği taşıyor.

Kitaptan:

“Osmanlı Devleti’nin I. Dünya Savaşı’na katılması, Os­manlı topraklarında bulunan düşman devlet vatandaşlarına yöne­lik düzenlemeler yapılmasını mecburî kılmıştır. Osmanlı Devleti, düşman devlet topraklarındaki Osmanlı vatandaşlarının sıkıntısız biçimde vatana dönüşünü sağlamak için hudutları içinde bulunan düşman devlet vatandaşlarının ülkeden çıkışını yasaklamıştır. Çı­karılan bir Meclis-i Vükela kararnamesinde, “Musevilere mah­sus” ve “Musevilerden gayrı milletlere mahsus” biçiminde bir ay­rım yapılmıştır. Osmanlı Devleti’nin düşman devlet vatandaşlarına yönelik siyasetinde Museviler/Yahudiler ile ilgili bir istisnanın bulunması, bu çalışmanın esin kaynağıdır.

Savaş esnasında Filistin’deki Musevilere yönelik Osmanlı siyasetleri, şimdiye kadar gerektiği formda araştırılarak ortaya konulamamıştır. Isaiah Friedman tarafından kaleme alınan ve bahse ait en kapsamlı çalışmalardan biri olan Germany, Tur­key and Zionism 1897-1918 isimli eser, Osmanlı kaynaklarının kulla­nılmaması üzere önemli bir eksiklik barındırmaktadır. Friedman, kitabının girişinde bu eksikliğe vurgu yaparken bu türlü bir işe gi­riştiği takdirde kitabın basımının sonsuza kadar ertelenebilece­ğini belirtmiştir. Mevzuyu ele alan başka çalışmalarda da Osmanlı Arşivi ya hiç kullanılmamış ya da kısmen kullanılmıştır. Halbuki mevzuyla ilgili Osmanlı evraklarının söyleyecek çok kelamı vardır. Kuşkusuz siyasetin asli icracısı olan, hasebiyle mevzunun mer­kezinde bulunan devletin olaya nasıl yaklaştığı bu dokümanlar dikka­te alınmadan ortaya konulamaz.”

Yazarlar Hakkında;

Sadi Özmeral: İlk ve orta tahsilini Van’da tamamlamış; 2013 yılında Süleyman Demirel Üniversitesi Tarih Bölümü’nden mezun olmuştur. Van Yüzüncü Yıl Üniversitesi Tarih Kısmında yüksek lisans tahsili görmüş (2017); tıpkı kısımda doktora derecesi almıştır (2024). I. Dünya Savaşı, savaş periyodu cephe gerisi manipülasyon ve dezenformasyon faaliyetleri, savaşın siviller üzerindeki tesirleri üzere mevzular en önemli ilgi ve çalışma alanlarıdır.

Bekir Koçlar: Van Yüzüncü Yıl Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Tarih Kısmında öğretim üyesidir. Birinci ve orta tahsilini İzmir’in Tire ilçesinde tamamlamış; 1986 yılında Fırat Üniversitesi Fen Edebiyat Fakültesi Tarih Kısmından mezun olmuştur. Birebir üniversitede yüksek lisans tahsili görmüş (1990); Samsun 19 Mayıs Üniversitesi’nde doktora derecesi almıştır (1996). Cumhuriyet devri merkez-taşra münasebetleri, nüfus hareketleri, siyasi tarih, basın ve fikir tarihi mevzularında yayınlar yapmıştır. Çalışmaları Türkiye Cumhuriyeti tarihi alanında ağırlaşmaktadır.

 KÜNYE

Yayınevi: VBKY

Kategori: Tarih 

Yazan: Sadi Özmeral, Bekir Koçlar

Kitabın ismi: Filistin’de Yabancı Museviler Meselesi

Kitap Editörü: Ali Adem Yörük

Kapak Görseli: Faruk Özcan

Sayfa Uygulama: Yümna Sarıkaya 

Son Okuma: Göktuğ İdiz

Sayfa sayısı: 200  

Kaynak: (BYZHA) Beyaz Haber Ajansı