Diyetisyenler sağlıklı toplumun inşasında kilit rol üstleniyor

0

BEĞENDİM

ABONE OL

News

0

Diyetisyenlerin sadece tartı idaresi alanında değil, hastalıkların önlenmesi ve tedavisinde de değerli sorumluluklar üstlendiğini belirten Atlas Üniversitesi Sağlık Bilimleri Fakültesi Beslenme ve Diyetetik Kısım Lideri Prof. Dr. M. Emel Alphan, “Sağlıklı bir toplumun temelinde hakikat beslenme alışkanlıkları yer alır. Diyetisyenler ise bu sürecin en değerli sıhhat profesyonellerinden biridir” dedi.

Atlas Üniversitesi Sağlık Bilimleri Fakültesi Beslenme ve Diyetetik Kısım Lideri Prof. Dr. M. Emel Alphan, 6 Haziran Diyetisyenler Günü hasebiyle yaptığı açıklamada, beslenmenin insan sağlığındaki yerinin tarih boyunca değerini koruduğunu vurgulayarak, insan sıhhatinin korunmasında beslenmenin değerinin birinci çağlardan beri bilindiğini söyledi.

Beslenmenin sıhhatteki ehemmiyeti binlerce yıldır biliniyor

M.Ö. 2500 yıllarında Babil’de bulunan taş tabletlerde hastalıklarda beslenmede yapılacak uygulamalar ile ilgili bilgiler bulunduğunu tabir eden Prof. Dr. Alphan, M.Ö. 460-377 yıllarında yaşayan ve tıbbın babası olarak bilinen Hipokrat’ın “Diyetle tedavi edebileceğiniz hallerde ilaç tavsiye etmeyiniz” sözünü hatırlatarak bugün ise pek çok hastalığın önlenmesinde, gelişiminde ve tedavisinin aktifliğinin arttırılmasında diyetin değerli rolü olduğu pek çok araştırma ile kanıtlandığını söz etti.

Geçmişten günümüze diyetisyenlik mesleği…

Son yıllarda yapılan çalışmaların sonuçlarının dünyada ve ülkemizde çok yaygın olduğu bilinen kanser, obezite ve diyabet başta olmak üzere bulaşıcı olmayan kronik hastalıkların tedavisinde hayat şekli değişikliğinin birinci seçenek olması gerektiğini gösterdiğini kaydeden Prof. Dr. Alphan, “Yaşam biçimi değişikliğinin en kıymetli komponentlerinden birisi de fizikî olarak faal olmanın yanı sıra sağlıklı beslenmedir. 20. yüzyıl sonuna kadar diyetler doktor tarafından belirlenmiş ve diyet hemşireleri aracılığı ile hastaya ulaştırılmaya çalışılmıştır. Diyetin doktor ve hemşire dışında bir diyetisyen denetiminde hazırlanması birinci sefer Amerika’da 1899 yılında gerçekleşmiştir. Ülkemizde ise birinci diyetisyenlik eğitimi Hacettepe Üniversitesi Beslenme ve Diyetetik Kısmında başlamış ve birinci mezunlarını 1965 yılında vermiştir. Bu vesileyle kısmımızı kuran ve pek çok diyetisyen yetiştiren 10 yıl evvel kaybettiğimiz bedelli duayen hocamız Prof. Dr. Ayşe Baysal’ı da rahmetle ve minnetle anmak isterim. Türkiye’de 60 yıldır diyetisyenlik mesleği var olmuştur ve bugün Türkiye de 100 ‘ü aşkın üniversitede beslenme ve diyetetik kısımlarından mezun olan diyetisyenler hastaneler başta olmak üzere öbür sıhhat kuruluşlarında, yemek şirketlerinde, spor merkezlerinde vb. yerlerde değişik alanlarda çalışmaya devam etmektedirler” dedi.

Prof. Dr. M. Emel Alphan, “Türkiye’de diyetisyenler, meslek etiği kuralları çerçevesinde aktüel bilimsel bilgilerin ışığında beslenme ve diyet uygulamalarının yapılmasını sağlamak, toplumda kâfi ve istikrarlı beslenme şuurunu geliştirme odaklı çalışmalarla sağlıklı toplum oluşumuna katkıda bulunmak maksadıyla sağlıklı beslenme konusunda farkındalık oluşturmak ve kendilerini geliştirmek için çeşitli bilimsel ve toplumsal aktivitelerle 6 Haziran Diyetisyenler Günü’nü kutlamaktadırlar” dedi.

Diyetisyene yalnızca kilo vermek için başvurulmamalı

Toplumda diyetisyenlerin sırf kilo verme ve kilo alma süreçlerinde misyon aldığı tarafında yaygın bir algı bulunduğunu belirten Prof. Dr. Alphan, bu yaklaşımın eksik olduğunu söyledi.

Diyetisyenlerin lisans eğitimleri boyunca birçok hastalığın beslenme tedavisine yönelik kapsamlı eğitim aldıklarını söz eden Prof. Dr. Alphan, “Diyabetten böbrek hastalıklarına, kanserden sindirim sistemi rahatsızlıklarına kadar çok sayıda sıhhat sıkıntısında beslenme tedavisi değerli bir yer tutmaktadır. Diyetisyenler, hastalıkların idaresinde ve hayat kalitesinin artırılmasında kritik misyonlar üstlenmektedirler” diye konuştu.

Koruyucu sıhhat hizmetlerinin vazgeçilmez parçası

Sağlıklı bireylerin de diyetisyen takviyesine gereksinim duyabileceğini belirten Prof. Dr. Alphan, doğru beslenme alışkanlıklarının hastalıkların ortaya çıkmasını önleyebileceğine dikkat çekti.

Ailede bulunan hastalıkların sağlıklı beslenme ve faal ömür sayesinde hastalığa yakalanma riskini azaltabileceğini söz eden Prof. Dr. Alphan, “Diyetisyenlerin vazifesi sadece mevcut hastalıkları yönetmek değil, bireylerin hastalıklardan korunmasına da katkı sağlamaktır. Diyetisyenlerin vazifesi yalnızca kilo vermek/almakla ilgili değildir. Tartı idaresi bizim çok kıymetli olmakla birlikte yalnızca bir konumuzdur. Yüzlerce hastalık var. Yüzlerce hastalığın her birisi için o hastalığa özel beslenme tedavileri var. Diyetisyenler bunları öğrenmek için lisans seviyesinde 4 yıl eğitim alıyorlar. Ayrıyeten hastalıklardan korunmak için de beşerler sağlıklı beslenmeyi öğrenmek ve hayat biçimi haline getirmek isteyebilirler. Bugün pek çok hastalıktan korunmanın yolu sağlıklı beslenmekten geçiyor. Bir örnek vermek istiyorum: Ailesinde diyabet olan birisi diyabet olma riski ile karşı karşıyadır. Şayet sağlıklı o kişi sağlıklı beslenirse ve fizikî olarak etkin olursa tahminen diyabete hiç yakalanmayacak ya da diyabet çok gecikmeli olarak aşikar hale gelecektir” dedi.

Tıbbi beslenme tedavisi tedavi sürecinin ayrılmaz bir unsuru

Tıbbi beslenme tedavisinin günümüzde sıhhat hizmetlerinin değerli bir bileşeni haline geldiğini vurgulayan Prof. Dr. Alphan, yeterli ve istikrarlı beslenmenin tedavi muvaffakiyetini artırdığını belirtti.

Araştırmaların, gerçek beslenme uygulamalarının hastaneye müracaat oranlarını azalttığını ve hastaların yatış müddetlerini kısalttığını gösterdiğini aktaran  Prof. Dr. Alphan, “Tıbbi beslenme tedavisi, diyetisyen tarafından hastalıkların tedavisi yahut hastalıklardan korunma hedefi ile tüketilecek besinlerin (oral, enteral ya da parenteral yollarla) çeşit ve ölçüsünün düzenlenmesini içeren tedavi formudur. Yapılan çalışmalar, insanların kâfi ve istikrarlı bir beslenme uyguladıklarında hastaneye ya da sıhhat merkezlerine müracaatlarının azaldığını, hastaların hastanede yatış müddetinin 3 ila 2 gün kısaldığını göstermiştir” dedi.

Diyetisyenler sıhhat alanında kıymetli rol üstleniyor

Diyetisyenlerin sıhhat alanında ülkemizin geleceğini müdafaaya yönelik hareket planının ayrılmaz kesimi olduğunu söyleyen Prof. Dr. Alphan, “Obezite ve obeziteye bağlı hastalıklar ve kronik hastalıklar yüzünden hastanelere yapılan müracaatlar, bu vatandaşlar için yapılan sıhhat harcamaları, tedavi masrafları, teşhis masrafları, hastanelerin kapasitelerini doldurma ve iş yükünü arttırma, vatandaşın hastanede yatış müddeti, tedavinin suratı üzere faktörler değerlendirildiğinde diyetisyenlerin, vatandaşın sıhhati ve devletin sıhhat harcamalarındaki tasarrufu üzerindeki tesirleri net bir biçimde görülebilir. Diyetisyenler hem bireylerin sıhhat sonuçlarının güzelleşmesine hem de sıhhat sisteminin sürdürülebilirliğine katkı sunmaktadır” tabirlerini kullandı.

Diyetisyenler pek çok alanda uzmanlaşabiliyor

Modern sıhhat hizmetlerinde diyetisyenlerin farklı uzmanlık alanlarında misyon alabildiğini belirten Prof. Dr. Alphan, diyabet, obezite, bariatrik cerrahi, onkoloji, pediatri, nefroloji, gastroenteroloji ve sportmen beslenmesi üzere alanlarda uzmanlaşan diyetisyenlerin kıymetli çalışmalar yürüttüğünü söyledi. Beslenme biliminin daima gelişen bir alan olduğuna dikkat çeken Alphan, uzman diyetisyenlerin bilimsel araştırmalarla bilgi üretmeye ve toplum sıhhatine katkı sunmaya devam ettiğini belirtti.

Yaşamın her devrinde diyetisyen dayanağına muhtaçlık var

Sağlıklı beslenmenin hayat uzunluğu sürdürülmesi gereken bir alışkanlık olduğunu vurgulayan Prof. Dr. M. Emel Alphan, kelamlarını şöyle tamamladı:

“Yaşamın her periyodunda diyetisyene muhtaçlık vardır. Sağlıklı bir çocukluk devri için sağlıklı bir bebek dünyaya getirmek için bebeğini emzirmek için menapoz devrinde ve ayrıyeten  sağlıklı yaşlanabilmek için her yaş periyodunda hiçbir hastalığı olmasa bile diyetisyen denetiminde sağlıklı beslenmeyi öğrenmek ve uygulamak herkesin hakkıdır.

Tüm diyetisyenlerin, sevgili meslektaşlarımın 6 Haziran Diyetisyenler Günü kutlu olsun” dedi.

Kaynak: (BYZHA) Beyaz Haber Ajansı