Bir periyodun siyasi hafızası gün yüzüne çıkıyor: “Bir Cumhuriyet Siyasetnamesi”

0

BEĞENDİM

ABONE OL

News

0

 VakıfBank Kültür Yayınları (VBKY), Seyhülislamzade Ahmet Muhtar’ın kaleme aldığı “Bir Cumhuriyet Siyasetnamesi” adlı kitabı okurlarla buluşturuyor. Ahmet Muhtar Bey; II. Abdülhamit dönemi şeyhülislamlarından Cemaleddin Efendi’nin oğlu, Şura-yı Devlet üyesi, “Ya Garplılaşırız Ya Mahvoluruz” başlıklı manifestonun muharriri, ediplerin hâmisi, birebir vakitte şiddetli bir İttihat ve Terakki karşısı. Bu çalışmada 1923 yılında Mustafa Kemal Paşa’ya ve mebuslara hitap ediyor; tehlikelere dikkat çekiyor, savlı lakin saygılı bir üslupla hayat ve siyaset deneyimlerini aktarıyor, tahliller yapıyor ve teklifler sunuyor.

VakıfBank Kültür Yayınları’nın tarih kitaplığı, Seyhülislamzade Ahmet Muhtar’ın kaleme aldığı, Şaban Bıyıklı’nın yayına hazırladığı “Bir Cumhuriyet Siyasetnamesi” ile genişlemeye devam ediyor. II. Abdülhamit dönemi şeyhülislamlarından Cemaleddin Efendi’nin oğlu olan Ahmet Muhtar Bey; Şura-yı Devlet üyeliği yapmış, “Ya Garplılaşırız Ya Mahvoluruz” başlıklı manifestoyu kaleme almış, ediplerin hâmiliğiyle tanınmış, kitap meraklısı ve koleksiyoner kimliğinin yanı sıra güçlü bir İttihat ve Terakki karşısı olarak öne çıkıyor. Yapıtta Ahmet Muhtar, 1923 yılında Mustafa Kemal Paşa’ya ve mebuslara seslenerek periyodun tehlikelerine dikkat çekiyor; hayat ve siyaset deneyimlerinden hareketle tahliller ve teklifler sunuyor. Cumhuriyet’in kuruluş yıllarına ışık tutan bu çalışma, birebir vakitte dikkat cazip bir siyasetname niteliği taşıyor.

Kitaptan:

“Ve’l-hâsıl Gazi Paşa hazretleri! Allah muîniniz, Resûlullah yardımcınız olsun. Hak azze ve celle sizi yanlış yola sevk etmesin. Doğruluktan ayırmasın. Sürekli hak ve adalete saygıdan vazgeçirmesin. Halkın hürriyet ve hukukunu tahdid ve tazyike meylettirmesin. Kimsenin masuniyet ve serbestîsine tecavüze yanaştırmasın. Adl ü ihsanından ayırmasın. Zulm ü udvândan uzak tutsun ve böylelikle size prestijinizden bir zerresini kaybettirmeyerek başladığınız işi hüsn-i ikmâle muvaffak bi’l-hayr buyursun.”
 

Yazar Hakkında;

 1878 yılında İstanbul’un Fatih semtinde dünyaya geldi. Kevakibi ailesinden, II. Abdülhamid dönemi şeyhülislamlarından Mehmed Cemaleddin Efendi’nin oğludur. Dedesinin annesi tarafından Gelenbevi ailesine mensuptur. Birinci tahsilini Şemsü’l-Maarif ve Numune-i Terakki mekteplerinde gördükten sonra periyodun meşhur âlim ve aydınlarından özel dersler aldı. Amedî-i Divan-ı Hümâyûn’da hulefalık vazifesi ile devlet hizmetine girdi (1896). Şura-yı Devlet’in Mülkiye Dairesi (1900-1908) ile Maarif ve Nafia Dairesi’nde (1908-1909) üye olarak misyon yaptı. II. Meşrutiyet’in duyurusundan sonra cemiyet ve yazı faaliyetleriyle siyasi hayata katıldı; İttihat ve Terakki’ye muhalefetiyle temayüz etti. Firari olarak bulunduğu Paris’te çeşitli üniversite ve bilim kuruluşlarında dersler takip ederek tahsilini ilerletti; ayrıyeten edebiyat etraflarıyla temas kurdu. Vatan Müdafilerine – Risale adlı birinci yapıtını Paris’te yayımladı. Gazete ve mecmualardaki yazılarının yanı sıra Sultan Reşad’a, Mahmud Şevket Paşa’ya ve Mustafa Kemal Paşa’ya “arîza”lar yazdı; çeşitli hatıratlara karşı İntak-ı Hak başlıklı reddiyeler kaleme aldı. 3 Eylül 1943 tarihinde İstanbul’da vefat etti.

KÜNYE

Yayınevi: VBKY

Kitabın ismi: Bir Cumhuriyet Siyasetnamesi

Yazar: Seyhülislamzade Ahmet Muhtar

Kategori: Tarih

Hazırlayan: Şaban Bıyıklı

Proje Editörü ve Son Okuma: Ali Adem Yörük

Kitap Editörü: Mahmud Esad Kalıpçı

Sayfa Uygulama: Yümna Sarıkaya

Kapak Görseli: Faruk Özcan

Sayfa Sayısı: 384

Kaynak: (BYZHA) Beyaz Haber Ajansı