Yaşlanma korkusunu kırışıklıklardan fazlası besliyor!

0

BEĞENDİM

ABONE OL

News

0

Üsküdar Üniversitesi NPİSTANBUL Hastanesi Klinik Psikolog Yasemin Yalçın, yaşlanma endişesinin ruhsal temelleri hakkında açıklamalarda bulundu.

Yaşlanma endişesinin temelinde, sevilmeyeceği ve paha görmeyeceği inancı yatıyor!

Yaşlanma sürecinde vakit zaman üzülmenin, vücuttaki değişimlerden tasa duymanın ya da ‘zaman ne çabuk geçiyor’ diye düşünmenin son derece doğal olduğunu söz eden Klinik Psikolog Yasemin Yalçın, “Çünkü yaşlanmak, beşere vaktin sonlu olduğunu hatırlatır. Fakat bu telaş, kişinin hayatını yönetmeye başladığında ruhsal bir meseleye dönüşebilir.” dedi.

“Sürekli aynaya bakmak, yeni oluşan bir çizgi ya da kırışıklık sebebiyle yoğun korku yaşamak, yaşını söylemekten kaçınmak, fotoğraf çektirmek istememek ya da genç görünmek için hayatının büyük kısmını estetik uygulamalar araştırarak geçirmek, artık sadece yaşlanmayı sevmemekten öte bir duruma işaret edebilir.” diyen Yalçın, “Bu noktada asıl sorgulanması gereken soru şudur; ‘Kişi nitekim yaşlanmaktan mı korkuyor, yoksa yaşlandığında artık sevilmeyeceğine, beğenilmeyeceğine ya da paha görmeyeceğine mi inanıyor?’ Çoğu vakit ruhsal süreçlerin temelinde bu kanılar yer alır.” diye konuştu. 

Yaşlanma korkusunu belirleyen yaş değil, yaşlanmaya yüklenen anlam!

İnsanların yaşlanmanın kendisine değil, ona yükledikleri manaya reaksiyon verdiklerine işaret eden Yalçın, “Bazıları için yaş almak; olgunlaşmak, tecrübe kazanmak ve kendini daha düzgün tanımak manasına gelirken, kimileri için hoşluğun, çekiciliğin, üretkenliğin ya da toplumsal kıymetinin azalması demektir.” dedi.

Öz bedelini yıllarca gençlik, fizikî görünüm, muvaffakiyet yahut diğerlerinin onayı üzerine kurmuş şahıslarda yaşlanmanın daha tehdit edici algılanabileceğini aktaran Yalçın, “Çünkü bu durumda yaşlanma sadece bedensel bir değişim değil, kişinin kimlik algısını da sarsan bir süreç haline gelir.” tabirini kullandı.

Yalnızca oburlarının değil, filtrelenmiş kendi imajımızın de tesiri altında kalıyoruz!

Sosyal medyanın, bilhassa idealize edilmiş hoşluk standartlarını daima göz önünde bulundurduğu için yaşlanma telaşını artırabildiğine dikkat çeken Yalçın, şunları söyledi:

“Araştırmalar ve meta tahliller, görünüm odaklı sosyal medya içeriklerinin vücut memnuniyetini olumsuz etkilediğini gösteriyor.

Eskiden beşerler kendilerini sadece etraflarındaki sonlu sayıdaki bireyle kıyaslarken, bugün yüzlerce filtrelenmiş imajla karşılaştırıyor. Üstelik artık sadece oburlarının değil, filtrelenmiş kendi imajımızın de tesiri altında kalıyoruz. Kırışıklıkları, gözenekleri ve cilt kusurlarını dijital olarak silmeye alışan bireyler, filtre kapandığında gerçek yüzlerini kusurlu algılamaya başlayabiliyor. Böylelikle filtreler sadece manzarayı değil, olağan kabul edilen görünüm algısını da değiştirebiliyor.”

Yaşlanma korkusu sırf mevt korkusuna indirgenemez!

Yaşlanma derdi ile mevt derdi arasında güçlü bir ilgi bulunsa da, yaşlanma korkusunu sırf mevt korkusuna indirgemenin hakikat olmadığını vurgulayan Yasemin Yalçın, “Çünkü birçok vakit kişiyi kaygılandıran mevtin kendisi değil, vefattan evvel yaşanacağı düşünülen kayıplardır.” dedi.

Sağlığını kaybetme, bağımsızlığını yitirme, fizikî çekiciliğinin azalması, eşi tarafından artık istenmeyeceğini düşünme ya da toplum tarafından görünmez hale geleceği inançlarının bu kaygıların başında geldiğini lisana getiren Yalçın, bu sebeple yaşlanma dehşetinin, birçok vakit farklı kayıp dehşetlerinin birleşiminden oluştuğunu söyledi.

Orta yaşta tasayı artıran sadece kırışıklıklar değil, ömür muhasebesidir!

Otuzlu ve kırklı yaşlarda yaşlanma hissinin daha besbelli hale gelebildiğini vurgulayan Yalçın, “İlk beyaz saçlar, kırışıklıklar ve metabolizmadaki değişimler vaktin geçişini somutlaştırır.” dedi. 

Ancak bu periyotta yaşanan derdin sadece fizikî değişimlerle ilgili olmadığına değinen Yalçın, “Birçok kişi bu yaşlarda geçmişine dönüp hayatını değerlendirmeye başlar. ‘Hayal ettiğim ömrü yaşayabildim mi?’, ‘Yanlış seçimler mi yaptım?’, ‘İstediğim ilgiyi kurabildim mi?’, ‘Hayatım bu türlü mi devam edecek?’ üzere sorgulamalar yaşlanma derdine eşlik edebilir. Bu sebeple orta yaş krizini sırf estetik korkular üzerinden pahalandırmak eksik kalacaktır.” biçiminde konuştu.

Art arda yapılan estetik uygulamalar tasanın belirtisi olabilir!

Bir kişinin görünümünde hoşlanmadığı bir noktayı değiştirmek istemesinin tek başına ruhsal bir sorun olmadığını tabir eden Yasemin Yalçın, şöyle devam etti:

“Önemli olan, yapılan sürecin korkuyu hakikaten azaltıp azaltmadığıdır. Kişi ‘burnumu yaptırırsam rahatlayacağım’ diye düşünüp operasyon sonrasında bu kere göz altı, çene, kırışıklık yahut diğer bölgelerle yoğun halde meşgul olmaya başlıyorsa, estetik artık özgür bir tercihten çok tasayı yönetme aracı haline gelmiş olabilir.

Özellikle vücut dismorfik bozukluğunda bireyler, diğerlerinin fark etmediği ya da çok az fark ettiği görünüm kusurlarıyla yoğun biçimde uğraşabilir. Bu sebeple kozmetik süreçler birden fazla vakit kalıcı ruhsal rahatlama sağlamaz.”

Yaşlanma korkusu, kimi bireylerde mevcut anksiyeteyi besleyebilir!

Yoğun yaşlanma kaygısının, depresyon ve anksiyete belirtileriyle birlikte görülebileceği bilgisini paylaşan Yalçın, “Ancak yaşlanma endişesinin direkt panik atağa sebep olduğunu söylemek hakikat değildir.” dedi.

Yalçın, “Kişi daima ‘hasta olacağım’, ‘kontrolü kaybedeceğim’, ‘artık hoş değilim’ ya da ‘öleceğim’ üzere fikirler etrafında zihinsel olarak dönüp duruyorsa, bu durum mevcut tasa bozukluklarını besleyebilir. Kimi şahıslarda yaşlanma, aslında var olan genel anksiyetenin üzerine yerleşen bir tema haline gelir.” açıklamasını yaptı.

Sürekli kusur aramak ve aynaya bakmak ruhsal kıymetlendirme gerektirebilir!

Genç görünme isteğinin klinik açıdan kıymetlendirilmesi için zihinsel meşguliyet, yoğun problem ve fonksiyon kaybının değerli ölçütler olduğunu kaydeden Yasemin Yalçın, “Sabah uyanır uyanmaz aynaya bakmak, fotoğrafları daima büyüterek kusur aramak, etrafındakilere sık sık ‘Çok yaşlı mı görünüyorum?’ diye sormak, görünümü sebebiyle toplumsal ortamlardan kaçınmak ya da yoğun utanç hissetmek profesyonel kıymetlendirme gerektirebilir.” dedi.

Yalçın, vücut dismorfik bozukluğunda ise görünümle aşırı uğraşma, aynayı daima denetim etme ya da tam bilakis aynadan büsbütün kaçınma üzere davranışlar görülebileceğini lisana getirdi.

Yaşlanma korkusunun içinde birden fazla vakit ayrılık ve kayıp korkusu da bulunur!

Çocuk sahibi olmanın, kişinin kendi hayat döngüsünü daha besbelli formda fark etmesine sebep olabileceğini belirten Yalçın, “‘Artık bir çocuğun annesi ya da babasıyım’ niyeti vaktin ilerlediğini daha görünür hale getirir.” dedi.

Benzer formda ebeveynlerin yaşlanmasının da güçlü bir tetikleyici olabileceğini aktaran Yalçın, “Çocuklukta güçlü ve değişmez olarak algılanan anne ve babanın yaşlandığını görmek, sadece onların değil kişinin de yaşlandığını ve bir gün onları kaybedebileceğini hatırlatır. Bu sebeple yaşlanma korkusunun içinde birden fazla vakit ayrılık ve kayıp korkusu da bulunur.” diye konuştu.

Psikolojik dayanıklılık, değişen vücuda karşın kişinin kendilik kıymetini koruyabilmesidir!

“Yaşlanmayı sağlıklı formda kabul eden şahıslar, yaşlanmayı sevdikleri için değil; hayatı sadece kayıplardan ibaret görmedikleri için bu süreci daha rahat yaşayabilirler.” diyen Yalçın, “Kimliklerini sadece gençlik, hoşluk ya da dış görünüm üzerine kurmazlar. Münasebetlerini sürdürür, üretmeye devam eder, yeni ilgi alanları geliştirir ve hayatlarına mana katacak yeni roller üstlenebilirler. Ruhsal dayanıklılık, değişen vücuda karşın kişinin kendilik pahasını koruyabilmesidir.” sözlerini kullandı.

Sürekli ‘genç görün’ iletisi, yaşlanmayı doğal bir ömür evresi olmaktan çıkarabilir!

Yapay zekâ takviyeli estetik teknolojileri ve dijital gençleştirme uygulamalarının gelecekte yaşlanma telaşını artırabilecek değerli etkenler arasında görüldüğüne dikkat çeken Klinik Psikolog Yasemin Yalçın, “Teknolojinin insanların daha sağlıklı yaşamasına katkı sağlaması elbette kıymetlidir. Lakin kültür daima ‘yaşlanma’, ‘çizgilerini sil’, ‘on yaş genç görün’ bildirisi verirse, yaşlanma doğal bir hayat evresi olmaktan çıkarak düzeltilmesi gereken bir kusur üzere algılanabilir.” ihtarında bulundu.

Yapay zekâ sayesinde insanların kendi yüzlerinin yıllar evvelki hâlini saniyeler içinde görebildiği bir dünyada, gerçek görünümlerine karşı toleranslarının azalmasının mümkün olduğuna işaret eden Yalçın, kelamlarını şöyle tamamladı:

“Bu teknolojilerin uzun vadeli ruhsal tesirleri konusunda şimdi kesin yargılara varmak için erken olsa da, belirleyici olan teknolojinin kendisinden çok topluma verilen ileti olacaktır. Asıl kıymetli soru, ‘daha uzun ve sağlıklı yaşa’ mı denileceği, yoksa ‘asla yaşlanma’ anlayışının mı teşvik edileceğidir. Zira ruhsal açıdan bu iki yaklaşım arasında büyük fark vardır.”

Kaynak: (BYZHA) Beyaz Haber Ajansı