Fed politikaları ABD’de gelir eşitsizliğini derinleştirdi

0

BEĞENDİM

ABONE OL

News

0

ABD Merkez Bankası’nın (Fed) son yıllarda izlediği para politikalarının, ülkedeki ekonomik eşitsizliği artırdığı yönündeki değerlendirmeler güçlenerek artıyor. Fed yetkilileri ise tablonun, merkez bankasının elindeki araçlarla kısa sürede çözülebilecek bir sorun olmadığını belirtiyor.

Düşük faizler serveti yukarı taşıdı

Pandemi döneminde ekonomiyi desteklemek için faizleri tarihi düşük seviyelere indiren Fed, özellikle varlıklı kesimlerin servet artışını hızlandırdı. Fannie Mae verilerine göre ABD’de ev sahiplerinin yaklaşık yüzde 20’si halen yüzde 3’ün altında ipotek faizine sahip. Kredi fırsatı, konut sahiplerinin hem düşük taksitle ödeme yapmasına hem de konut değer artışlarıyla servet biriktirmesine olanak tanıdı.

Borsa yükseldi, düşük gelirli kesim dışarıda kaldı

ABD borsaları, yapay zeka yatırımlarının etkisiyle üç yıldır güçlü yükseliş sergiledi. Ancak hisse senetlerine yatırım yapma olasılığı düşük olan ve çoğunlukla kiracı olarak yaşamını sürdüren düşük gelirli vatandaşlar, servet artışından yararlanamadı.

Atlanta Federal Reserve Bank verilerine göre düşük gelirli Amerikalıların ücret artışları, 2025 boyunca yüksek gelir gruplarının gerisinde kaldı. Anketler, özellikle düşük gelirli kesimler için hayat pahalılığı en büyük sorun haline geldi.

“K şeklindeki ekonomi” mesajı

Fed yetkilileri, ekonomide üst gelir grubunun büyürken alt gelir grubunun zorlandığı “K şeklindeki ekonomi”nin giderek kalıcı hale geldiğine dikkat çekti. Fed Yönetim Kurulu Üyesi Christopher Waller, gelir dağılımının üst kesiminde ekonomik tablonun oldukça güçlü olduğunu, ancak alt gelir grubunda ciddi bir memnuniyetsizlik yaşandığını ifade etti.

Fed Başkanı Jerome Powell da ekonomik eşitsizliğin bu yıl daha da arttığını çok kez ifade etmişti.

Faiz aracı sınırlı etki yaratıyor

Uzmanlara göre Fed’in temel politika aracı olan faiz oranları, belirli grupları hedef almakta yetersiz kaldı. Merkez bankası, ekonominin geneline etki eden araçla gelir eşitsizliğini doğrudan gidermekte zorlandı.

Son iki yılda Fed, işgücü piyasasını desteklemek amacıyla politika faizini toplam 1,75 puan düşürdü. San Francisco Fed Başkanı Mary Daly, enflasyonla mücadelenin sürmesi gerektiğini ancak bunun iş gücü piyasasını sarsmadan yapılmasının kritik olduğunu vurguladı.

“Öncelik işsizliği önlemek”

CNN’nin derlediği haberde, rkonomistlere göre Fed’in mevcut tabloda yapabileceği en gerçekçi hamle, işsizlikteki artışı önlemek. Resonate Wealth Partners’tan Alexander Guiliano, düşük gelirli haneler için asıl riskin enflasyon kadar iş kaybı olduğunu belirterek, istihdamın korunmasının eşitsizliği azaltmada kilit rol oynadığını ifade etti.