Altın Portakal Adayları ve Gala Günü

0

BEĞENDİM

ABONE OL

News

0

Altın Portakal yarışında sona yaklaşılırken bugün iki aday “Selma” ve “Cinlerin Düğünü” sinemaseverlerle buluştu. Özcan Deniz’in yeni filmi “Son Yemek”in de galası gerçekleştirildi.           

63. Memleketler arası Antalya Altın Portakal Film Festivali’nde sona yaklaşılırken bugün iki yarışma filmi “Selma” ve “Cinlerin Düğünü” sinemaseverlerle buluştu ve Özcan Deniz’in yeni filmi “Son Yemek”, Türkiye gösteriminiyaptı. 

Altın Portakallı direktör Ferit Karahan’ın, dünya gösterimini Toronto Film Festivali’nde yapan yeni filmi “Cinlerin Düğünü”, Atatürk Kültür Merkezi (AKM) Aspendos Salonu’nda Türk seyircisinin karşısına çıktı. Gösterimin akabinde yönetmen Ferit Karahan, oyuncular Demet Özdemir, Kaan Yıldırım, İlhan Şen, Helin Kandemir, Erol Babaoğlu, Tuba Ünsal, Mine Çayıroğlu, Kubilay Çamlıdağ, Evliya Aykan ve Gürhan Altundaşar söyleşiye katıldı. 

“Hafıza’ya benzer çalışan bir kaos yaratmak istedim”

Yönetmen; uzak bir Anadolu köyünde yıllar sonra tekrar bir araya gelen dört kardeşin, kız kardeşlerinin düğünü sırasında geçmişle yüzleşmelerini anlatan “Cinlerin Düğünü”nün ortaya çıkışını şöyle anlattı:

“Ben alçakgönüllü ve biçimci poetik sinemalar yapıyorum ama bu daha genel, dünya siyasetiyle ve toplum eleştirisiyle ilgili oluyor. Ben evvel bir cümle müellifim ve bir fikir üzerine bina ederim. Birinci cümle şuydu: Kendi karanlığıyla yüzleşemeyen insan, kendi bahtını aşabilir mi? Kendi karanlık yönlerimizle yüzleşmediğimizde onlardan düşmanlar yaratırız ve bu düşmanlar bir vakit sonra o kadar fazlalaşır ki biz, onların birer kuklası haline dönüşürüz” 

“Cinlerin Düğünü” ile evvelki sinemalarının tonu arasında bir farklılık bulunduğu biçimindeki yoruma ise direktör, şöyle yanıt verdi: 

“Aslında çok farklı değil ‘Cennetten Kovulmak’ ve ‘Okul Tıraşı’ndan. ‘Cennetten Kovulmak’ da ‘Okul Tıraşı’ da temel prestijiyle benim kendi hafızamdan, hafızamın aşikâr kesitlerinden çıkarıp seyirciye sunduğum filmlerken bu, biraz daha hafızanın kendisine benzer daha girift bir tonda. Gidip gelen ve birtakım şeyleri büyütüp birtakım şeyleri küçülten; zira insan hafızası bu türlü çalışır. Hafıza’ya benzer çalışan bir kaos yaratmak istedim. Bütün sinema, insanı, bir kâbus olarak yakalasın istedim. Biraz büyülü gerçekliğe yakın lakin daha çok gerçekliğe yakın; büyü kısmına değil. Yaşadığımız coğrafyada gerçeklik o kadar sert ki gerçeküstü öğeler katmadan anlatamıyoruz gerçekliği. Ben çocuğuma anlatırken de bunu yapıyorum”

Kadınların, kendilerine dayatılan mukadderatın taşıyıcı olmak zorunda kalmaları itibariyle canlandırdığı karakterle bağı sorulan, oyuncu Demet Özdemir, “Canlandırdığım Ceren karakteri maalesef dayanılmaz bir kabulleniş içinde” diyerek şöyle devam etti:

“Bu coğrafyada deyip altını çizmek istemiyorum zira bayanların yaşadığı problemler, verdikleri var olma çabası, bir coğrafyayla ilgili değil. Ceren özelinde ise annesi vefat ettikten çabucak sonrası küçük bir kız çocuğunun artık anne de olmak zorunda olduğu, herkese bakmak yükümlülüğünde olduğu bir bayana dönüştüğü bir seyahat. O yüzden bu kabulleniş, toprak yemesiyle de birlikte bence harikulade bir direnişe dönüştü. Benim için Ceren fevkalade bir direniş örneği”

“Seyirci, beni anlamasın diye çalıştık” 

Oyuncu İlhan Şen ise karakterinin seyirci tarafından ‘anlaşılmaması’ üzerine çalıştıklarını söyledi ve bunu şöyle açıkladı: 

“Hüzün ve melankoliyi konuştuk en başından beri Ferit’le. Üzüntü nedir, melankoli nedir, depresyon nedir, gözündeki melankoli nedir? Kendi adıma, yani minicik de olsa bir uğraşım varsa hiçbir şeyin seyirci tarafından anlaşılmaması üzerineydi. Anlamasın seyirci; benim kafamın içinde neler döndüğünü anlamasın! O vakit daha sinematografik bir şey olacaktı Deniz karakteri ismine benim için. O yüzden onu da şöyle tanımladık: Bir şeyi kaybedersiniz ve onu ararsınız; bunun ismi üzüntüdür. Bir şeyi kaybedersiniz lakin ne kaybettiğinizi bilmezsiniz; bunun ismine da melankoli denir. Bunun üzerinden çıktık yola sevgili Ferit’le ve bütün karakterin seyahatini da onun üzerine koyduk”

Filmde hisler arasında çok keskin geçişler olduğu yorumunda bulunan bir seyirciye direktör, şu açıklamayı yaptı:

“Filmin zorlayıcı olmasının temel nedenlerinden biri, şu: Günümüz dünyasında, mainstream sinemalarda birinci on beş dakikada bir olay olur ve sonrasında bütün sahne o olaya gitmek için kullanılır ve orada bir patlama olur, sonrasında kırk beşinci dakikada, sonrasında altmışıncı dakikada.. Bir formülasyon var; bu, biraz da Batı’nın bize dayattığı drama biçimi. Ben sinemayı o denli görmüyorum, biraz edebiyata benzer görüyorum. Filmin her ânının kıymetli olduğunu düşünüyorum. Biraz da Brechtyen bir estetikle, ‘merdiven’ dediğimiz o drama biçimini kullanıp, insanların bir bütün olarak eleştirel bir tecrübe elde etmesini istedim. Bir karakterle bağ kurup onun sevgisini, sevincini paylaşıp onunla ağlayıp sızlamasını istemedim; benim sinemalarım bu türlü çalışmaz”

Filmde özdeşlik kurmanın en güç olduğu karakter olarak yorumlanan Halil’i canlandıran Kaan Yıldırım, karakterinin özellikleri hakkında şunları söyledi: 

“Ben insan hayatında sevginin çok değerli olduğunu ve sevgi görmeyen bireylerin sertleşebileceğini düşünüyorum. Halit aslında ailede biraz en az sevilen, en az düşünülen pozisyonunda. Ona hiç fırsat verilmemiş, okutulmamış, babası bütün tasarruflarını ağabeyinden yana kullanmış. Kardeşlik olaylarında fırsat eşitliği olmazsa çok zordur; hepimiz bunu yaşıyoruz. Münasebetiyle bunların hiçbirini deneyim etmediği için bu, onda çok büyük bir öfkeye neden olmuş. Ve birinci rahatladığı yerin, babasının öldüğü an olması da enteresan. Bir insanın en çok acı duyacağını beklediğiniz yer aslında en rahatladığı yer oluyor. Ve bütün bunlara karşın babası ölene kadar orada kalıp o insanlara da bakıyor. Bunu biraz da fıtrata bağlıyorum; bazen birine çok şey yaparsınız, hiç geri dönüşü olmaz. Bazen bir çocuğa hiçbir şey yapmazsınız fakat o çocuk çalışır, sonuna kadar durur” 

“Herkes, yaşadığını onaylatmak istiyor”

Günün başka Altın Portakal adayı, Emre Kavuk’un yönettiği ve başarısız oyuncu Neslihan’ın, internet fenomeni arkadaşlarıyla para kazanmak için Alzheimer hastası Selma’nın konutuna sızıp onun hayatını gizlice yayınlamalarını mevzu alan “Selma” filmiydi. Yönetmen Emre Kavuk, oyuncular  Nilsu Yılmaz, Öykü Güven, senaristler Mehmet Kavuk, Ferat Emen, üretimci Damla İlerialkan ve kurgucu Naim Kanat, gösterimin akabinde soruları cevapladı. 

Yönetmen; hata ve hatalı kavramlarını hem karakterler hem direktör hem de seyirciler açısından ele aldıkları filmi yazarken bu mevzuyu çok tartıştıklarını söylerken senarist Mehmet Kavuk, şu açıklamalarda bulundu

“Aslında karakterlerimizi şeytanlaştırmak istemedik. Sonuçta bir tanınma uğraşları var; aslında hepimizde olduğu biçimde. Hegel’den beri tartışılan bir problem bu; öz şuurun, diğer bir öz şuur tarafından onaylanmadığı sürece bütün olmadığı. Hasebiyle yaptıkları alışılmış ki yanlış lakin çok da canavarlaştırmak istemedik karakterleri. Sosyal medyanın rolü açısından kızlar, kurban. Zira sosyal medya da kitlesel bir bilinçaltına sahip. Aslında kurbanlar arıyoruz, linç kültürü de buna hizmet ediyor. 

Senarist Ferat Emen de seyircinin rolüne değinerek “Ben izlediğim kabahatin ne kadar ortağıyım; asıl soru, bu. Sosyal medya; hukukun, kabahatin, ahlakın tariflerini, alanlarını muazzam değiştirdi” diye konuştu. Emen, sinema üretimiyle ilgili kanılarını de şu sözlerle paylaştı: 

“Sinema çöle su vermeye benziyordu; bir şey üretiyordunuz ve beşerler beğeniyordu. Ancak şimdi sosyal medya ve teknolojik sıçrama sayesinde her gün milyonlarca görüntü üretiliyor. Hasebiyle yaptığınız sinemanın rakibi, milyonlarca küçük gerçek görüntüleri örneğin. O yüzden çıkış noktamız şuydu; artık eskisinde olduğu şekilde önüne konulanı seven, onaylayan bir seyirci yok. Ekşi Sözlük müellifleri, sinema eğitimi almamasına karşın, harika yorumlar yapıyorlar sinemalar hakkında. Hasebiyle biz seyirciyi dikkate aldık; ona hürmet duyuyoruz, zekasından asla kuşku etmiyoruz”

Oyuncu Nilsu Yılmaz da kendi perspektifini şu tabirlerle paylaştı: 

“Filme çalışırken konuştuğumuz şey; insanoğlu niçin bu kadar görünmek istiyor? Ben de canlandırdığım karakterde bunu anlamlandırmaya çalıştım. Günün sonunda fark ediyoruz ki görünürken maalesef kimi şeyleri ekarte etmek, özel hayatlara dokunmak zorunda kalıyorlar” 

Karakterinin ‘yalnız hissettiğini’ lisana getiren oyuncu Öykü Güven ise “Sosyal medyada ne kadar fazla takipçimiz varsa ya da ne kadar hoş yorum alıyorsak bir şeyler başarmış hissediyoruz. Herkes, hayatının yaşandığını onaylattırmak istiyor. Fakat sosyal medya tıpkı vakitte yalnızlaştıran bir şey; benim karakterimin yalnız hissettiğini düşünüyorum” biçiminde konuştu. 

“Her sinemada üretimcilere ‘ben oynamayayım’ diye yalvarıyorum” 

Özcan Deniz’in yönettiği ve başrolünü Öykü Karayel’le paylaştığı “Son Yemek” de AKM Aspendos Salonu’ndaki gala gösteriminde şenlik seyircisiyle buluştu. Filmin akabinde Özcan Deniz, Öykü Karayel, Helin Kandemir ve Esra Ruşan, soruları cevapladı.  

Filmi hem yazıp daima yönetip hem de başrolünde olmanın kendisini zorlayıp zorlamadığı sorulan Özcan Deniz, bu bahiste samimi bir itirafta bulundu: 

“Her sinemaya başlarken ‘Ben yapamayacağım’ diyorum. Ve üretimcilere neredeyse aylarca lisan döküyorum; “Başka bir oyuncu bulalım, ne olur ben oynamayayım, yalnızca çekeyim” diye. Bu sinemada de o denli oldu. Herhalde bir yıl onun hengamesini yaptım. Bir sürü isim dolaştırdım. Daima ballı ballı isimler koyuyorum benden vazgeçsinler diye fakat olmadı. 

Sete çıkınca bir biçimde istikrar bulunuyor. Evet; dehşet oluyor, kaygı oluyor. Çok da güç; sahiden çok güç. Zorluk; direktör olarak partnerle karşı karşıya oynamak. Zira o an karşımdaki oyuncuyu bir yandan partneri olarak izliyorum, bir yandan direktör olarak izliyorum. İkisi arasında çok gelgit yaşadığım anlar oluyor” 

Öykü Karayel de “Özcan’la çalışmaktan inanılmaz büyük keyif aldım. Tanıdıktan sonra, kıssalara aşık bir adam olduğunu fark edince çok büyük hürmet duydum. Zati çok beğendiğim bir oyuncuydu, öykülerini çok sevdiğim bir müellif, direktördü. Bu sinemada ne yapmak istediğini de birinci başta çok hoş ve narin bir formda anlatmıştı” diye konuştu. 

Helin Kandemir, Özcan Deniz hakkında “Özcan ağabey, insan olarak da, bu sinemanın dışında kazandığım ve bunun değerini hissettiğim biri oldu dünyamda” derken Esra Ruşan, hislerini “Okumama, bilmeme, içinde olmama karşın inanılmaz ağladım. Tam hayal ettiğime emsal formda hatta hayal ettiğimden daha güzeldi” diye tabir etti. 

“Hayatımdan televiyonu çıkardım”

Özcan Deniz, televizyon ve sinema çalışmaları arasındaki farka dair ise şunları söyledi: 

“Toplumun genel yapısına ya da travmatik, ekranlarda olmaması gereken öykülere mümkün olduğu kadar uzak duruyorum. Hatta hayatımdan artık televizyonu çıkarttım, diyebilirim; televizyon olmayacak. Bunun sebebi artık orada uygunca her şeyin sarpa sardığı, istenilen içeriklerin çok fazla üretilemez noktaya gelindiğini düşünmem. Sinema daha özgür bir alan. Ancak televizyon daha dikkatli olunması gereken bir yer. Burada yapımcının da oyuncunun da sinemacının da yayıncının da haklı olduğu, sizin bilmediğiniz, birtakım ticarî sorunlar dönüyor. Bugün ben cebinizden bir 200 milyon TL alsam herhalde yarın onun dönmesini beklersiniz, değil mi? Burada seyirci de hatalı; yalnızca yapımcının ya da oyuncunun hatası değil. Sonuçta siz neyi izlerseniz, neyi isterseniz o geliyor”

Kaynak: (BYZHA) Beyaz Haber Ajansı