Fethin 700’üncü Yılında Osmangazi’de Türkçe Konuşuldu

0

BEĞENDİM

ABONE OL

News

0

Osmangazi Belediyesi tarafından, Bursa’nın fethinin 700’üncü yılı aktiflikleri kapsamında “700. Yılında Bursa Türkçeyi Konuşuyor” paneli düzenlendi. Alanında uzman akademisyenlerin katıldığı panelde, Türkçenin tarihi seyahati ve kültürel mirastaki yeri ele alındı.

Bursa’nın Türk lisanı, edebiyatı ve kültürel birikimini geçmişten geleceğe taşımak emeliyle organize edilen panel, Panorama 1326 Bursa Fetih Müzesi’nde gerçekleştirildi. Panelde Türkçenin tarihî gelişimi, Balkanlar’daki tesiri ve kültürel mirasa katkıları akademik taraflarıyla değerlendirildi. Prof. Dr. Hatice Şahin moderatörlüğünde düzenlenen panele, Prof. Dr. Şükrü Haluk Akalın, Doç. Dr. Hasene Aydın, Dr. Ayla Hafız Küçük Usta, Prof. Dr. Lindita Xhanarı ve Uzman Belgin Aksu konuşmacı olarak katıldı. 

Panelde, Türkçenin 4’üncü yüzyıldan günümüze uzanan tarihçesi, Balkan lisanlarında kullanılan Türkçe sözler ile Türk Lisan Kurumu’nun Türkçenin gelişimine sunduğu katkılar ele alındı. İştirakçiler, Türkçenin sadece bir bağlantı lisanı değil, birebir vakitte kültürel kimliğin ve medeniyet birikiminin en değerli taşıyıcılarından biri olduğuna dikkat çekti.

 “Türkçe 700 Yıl Boyunca Varlığını ve Gücünü Muhafazayı Başardı”

Bursa’nın fethinin 700’üncü yılı aktiflikleri kapsamında bu paneli düzenlediklerini belirten Osmangazi Belediye Başkanı Erkan Aydın “Fethin 700’üncü yılında Bursa Türkçeyi konuşuyor. Türkçenin geçmişi çok daha eskiye dayanıyor. Orhangazi’nin Bursa’yı fethetmesinin akabinde, hem Türkçeyi bu coğrafyada aktif kılmak hem de Selçuklu ile Osmanlı medeniyetinin izlerini yaşatmak ismine Türkçe en kıymetli araçlardan biri olmuştur. 13 Mayıs 1277’de Karamanoğlu Mehmed Bey’in yayımladığı fermanda, ‘Bundan sonra dergahta, divanda, bargahta ve meydanda Türkçe kullanılacaktır’ denilmiştir. Türkçe, 700 yıl boyunca vakit zaman yabancı lisanların tesiri altında kalsa da varlığını ve gücünü müdafaayı başarmıştır. Büyük Başkan Gazi Mustafa Kemal Atatürk de Türk Lisan Kurumu’nu kurarak Türkçeye büyük ehemmiyet vermiştir. Atatürk, Türkçeyi sadece bir irtibat aracı olarak değil; ulusal egemenliğin, bağımsızlığın ve bir medeniyetin ebediyen yaşatılabilmesinin en değerli ögelerinden biri olarak görmüştür. Bu anlayış doğrultusunda Türkçeye yönelik çok bedelli yatırım ve hizmetlerde bulunmuştur. Bu sempozyumda emeği geçen herkese teşekkür ediyorum.” diye konuştu.

“Bizler Bu Kentin Emanetini Omuzlarımızda Hissediyoruz”

Böylesine kadim bir başşehre hizmet vermekten gurur duyduklarını belirten Osmangazi Belediyesi Araştırma ve Geliştirme Müdürü Serkan Cebeci
“Osmangazi Belediyesi olarak bizler de bu kentin emanetini omuzlarımızda hissediyor, böylesine esaslı bir başşehre hizmet vermekten büyük gurur duyuyoruz. Bu nedenle bugün burada, 700 yıllık bir medeniyet hafızasını geleceğe taşımak gayesiyle bir ortaya geldik. Gazi Mustafa Kemal Atatürk, bir milletin bağımsızlığının, kültürel egemenliğinin ve medeniyet tezinin en güçlü göstergelerinden birinin Türkçe olduğunu söz etmiştir. Atatürk’ün, ‘Türk lisanı, Türk milletinin kalbidir, beynidir, vicdanıdır’ kelamı, lisan ile milletin varoluşu ortasındaki bağı en güçlü halde ortaya koymaktadır. Bursa üzere bir irfan kentinde, Atatürk’ün izinde Türkçeyi konuşmak, tartışmak ve gelecek kuşaklara taşımak bizim için kıymetli bir sorumluluktur. İşte bu nedenle birinci panelimizin ismini ‘700. Yılında Bursa Türkçeyi Konuşuyor’ olarak belirledik.” dedi.

“Balkanlarda Türkçe 4’üncü Yüz Yıldan İtibaren Konuşulmaya Başlandı”

Balkanlarda 4’üncü yüzyıldan itibaren Türkçenin konuşulmaya başlandığını belirten Balkan Türkoloji Araştırmaları Merkezi Başkanı Ayla Hafız Küçük Usta “Bursa, çok değerli bir Balkan kentidir. Türkçe, Bursa’da kullanılmaya başlanmadan yaklaşık 600 yıl evvel Balkanlarda konuşuluyordu. Hunlarla birlikte 4’üncü yüzyıldan itibaren farklı Türk kavimlerinin bölgeye gelmesiyle Türkçe yaygın olarak kullanılmaya başlanmış, Osmanlı devrinde ise bu süreç daha da güçlenmiştir. 4’üncü yüzyıldan 12’inci yüzyıla kadar bölgede Ogur Türkçesi kullanılmıştır. Daha sonra Kıpçakların tesiriyle Kıpçak Türkçesi yaygınlaşmıştır. Osmanlılarla birlikte Oğuz Türkçesinin bölgeye gelmesiyle ise Türk lehçeleri büyük ölçüde standartlaşmış ve Oğuz Türkçesi hakim lisan haline gelmiştir.” diye konuştu.

“Balkan Lisanında Türkçenin Kıymetli Tesirleri Görülüyor”

Tiran Üniversitesi’nde 25 yıldır Balkan lisanlarında Türkçenin tesiri üzerine çalışmalar yürüten Prof. Dr. Lindita Xhanarı “Osmanlılar Balkanlara veda etmiş olsa da Balkan lisanları Türkçeden gelen sözlere hiçbir vakit veda etmedi. Günümüzde sekiz Balkan lisanında Türkçenin değerli tesirleri görülüyor. Bu tesir sadece geçmişten miras kalan sözlerle hudutlu değil; bugün bile bilhassa Türk dizilerinin tesiriyle Türkçe kökenli birçok söz faal olarak kullanılmaya devam ediyor. Sırpça, Boşnakça, Makedonca, Romence, Bulgarca, Yunanca ve Arnavutça üzerine yaptığımız incelemelerde, Sırpça ve Boşnakçada 8 ila 9 bin ortasında Türkçe kökenli söz bulunduğunu gördük. Öbür Balkan lisanlarında ise günlük ömürde kullanılan Türkçe söz sayısı 3 ila 5 bin ortasında değişiyor. Bir Balkan meskenine girdiğinizde yorgan, yastık, çarşaf, perde, dolap, yatak ve kilim üzere pek çok eşyanın isminin hala Türkçe sözlerle ifade edildiğini görebilirsiniz.” diye konuştu.

“Böyle Bir Aktiflikte Olmaktan Ötürü Mutluluk Duyuyorum”

Türk Dil Kurumu Eski Lideri Prof. Dr. Şükrü Haluk Akalın ise “1932 yılında Türkiye Cumhuriyeti ve Türk Lisan Kurumunda kurucusu Gazi Mustafa Kemal Atatürk’ün öncülüğünde Türk Dil Kurumu çalışmalarına başladığında Şemseddin Sami’nin, Kamus-ı Türki’sini Türkçe sözlüğün hazırlanmasında örnek aldılar. Bugün Türk Lisan Kurumu’nun Türkçe sözlüğü Ahmet Vefik Paşa’nın Lehçe-i Osmani’siyle başlayan Şemseddin Sami’yle devam eden bir geleneğin öncüsü bu türlü bir aktiflikte bir ortada olmaktan ötürü memnunluk duyuyorum.”

“Böyle Bir Aktiflikte Yer Almaktan Ötürü Mutluluk Duyuyorum”

Türk Dil Kurumu’nun kuruluş süreci ve Türk sözlükçülüğünün tarihî gelişimine ait değerlendirmelerde bulunan Türk Dil Kurumu Eski Lideri Prof. Dr. Şükrü Haluk Akalın “1932 yılında, Türkiye Cumhuriyeti’nin kurucusu Gazi Mustafa Kemal Atatürk’ün öncülüğünde Türk Dil Kurumu çalışmalarına başladığında, Şemseddin Sami’nin ‘Kamus-ı Türkî’ isimli yapıtı Türkçe sözlüğün hazırlanmasında örnek alınmıştır. Bugün Türk Lisan Kurumu’nun Türkçe sözlüğü de Ahmet Vefik Paşa’nın ‘Lehçe-i Osmanî’ çalışmasıyla başlayan ve Şemseddin Sami ile devam eden geleneğin devamıdır. Bu türlü bir aktiflikte yer almaktan ötürü memnunluk duyuyorum.” diye konuştu.

Kaynak: (BYZHA) Beyaz Haber Ajansı