Uykusuzluk tedavi edilebilir bir hastalık

0

BEĞENDİM

ABONE OL

News

0

Uykusuzluğun tedavi edilebilir bir hastalık olduğunu belirten İstanbul Atlas Üniversitesi Tıp Fakültesi Nöroloji Ana Bilim Kolu Dr. Öğretim Üyesi ve Nöroloji Uzmanı Meltem Can İke, uykusuzlukta ilaç tedavilerinin yanı sıra Bilişsel Davranışçı Terapilerle de kalıcı tahliller üretmenin mümkün olduğunu söyledi.

Her az uyunan gecenin insomni olmadığını vurgulayan Meltem Can İke, bir bireyde uykusuzluk hastalığından kelam edilmesi için haftada en az 3 gece bu sorunun yaşanması, sorunun en az 3 aydır devam ediyor olması ve kişinin uyumak için uygun ortam ve vakte sahip olmasına karşın uyuyamaması gerektiğini söz etti.

İstanbul Atlas Üniversitesi Tıp Fakültesi Nöroloji Ana Bilim Kolu Öğretim Üyesi, Nöroloji Uzmanı Dr. Öğretim Üyesi Meltem Can İke, Dünya Uyku Günü münasebetiyle yaptığı açıklamada uykusuzluk, uykusuzluk tedavisi ve uyku hijyeni ile ilgili değerlendirmede bulundu.

Dr. Öğretim Üyesi Meltem Can İke, “Dünya Uyku Cemiyeti tarafından her yıl düzenlenen Dünya Uyku Günü vesilesiyle, toplumumuzun büyük bir kesitini etkileyen lakin birden fazla vakit “yapısal bir özellik” sanılarak ihmal edilen uykusuzluk yani insomni konusuna dikkat çekmek istiyorum” dedi.

Uykusuzluk bir hastalıktır

Uykusuzluğun yalnızca bir belirti değil, başlı başına bir hastalık olduğunu belirten Dr. Öğretim Üyesi Meltem Can İke, “Tıbbi literatürde “İnsomni” olarak isimlendirilen bu durum; uykuya dalma zahmeti, uykuyu sürdürme zorluğu yahut sabah çok erken uyanıp tekrar uyuyamama biçiminde kendini gösterir. Bu durum kişinin gün içindeki konsantrasyonunu, his durumunu ve genel sıhhat kalitesini bozuyorsa klinik bir tablo olarak değerlendirilmelidir” dedi.

Aşırı derecede odaklanma görülüyor

Dr. Öğretim Üyesi Meltem Can İke, şöyle devam etti:

“Yakınması olan bireylerde (özellikle geceleri) uyku sıkıntılarına çok derecede odaklanma ve uykusuzluğun olumsuz sonuçları hakkında tasa duyma vardır.  Yetersiz uyku müddeti ve kalitesi, ileri derecede ıstıraba yahut günlük aktivitelerde eksilmeye neden olur.”

Kadınlarda daha fazla görülüyor

Kadınlarda bir ölçü daha fazla görülen bu durumun yaşla arttığını belirten Dr. Öğretim Üyesi Meltem Can İke, “Yaş ilerledikçe derin (yavaş) uyku ölçüsünde azalma, münasebetiyle uykunun çok yüzeysel ve kırılgan hale gelmesine neden olur. Ayrıyeten sirkadiyen ritimdeki değişikliklere (uyku fazının erkene kayması), yaşlı bireylerde bilhassa gecenin ikinci yarısında uykunun çok sık bölünmesine ve sabah çok erken saatlerde uyanma ile sonuçlanır” diye konuştu.

Haftada en az 3 gece uykusuzluk yaşanıyorsa dikkat!

Uykusuzluk teşhis kriterlerine değinen Dr. Öğretim Üyesi Meltem Can İke, şu bilgileri verdi:

“Her az uyunan gece, insomni değildir. Bir şahısta uykusuzluk hastalığından kelam edebilmemiz için:

* Haftada en az 3 gece bu sorunun yaşanması,

* Sorunun en az 3 aydır devam ediyor olması,

* Kişinin uyumak için uygun ortam ve vakte sahip olmasına karşın uyuyamaması gerekir.”

Uykusuzluğun üç temel nedeni var

Uykusuzluğun çok faktörlü bir sorun olduğunu söyleyen Dr. Öğretim Üyesi Meltem Can İke, esas nedenleri şöyle sıraladı:

1. Ruhsal Faktörler: Korku bozuklukları, gerilim ve depresyon.

2. Tıbbi Durumlar: Kronik ağrılar, nefes darlığı, huzursuz bacaklar sendromu ve uyku apnesi.

3. Hayat Üslubu: Sistemsiz çalışma saatleri (vardiyalı sistem), çok kafein tüketimi ve hareketsizlik.

Uykusuzluk genetik bir miras mıdır?

Uykusuzluğun genetik bir boyutu olduğunu kaydeden Dr. Öğretim Üyesi Meltem Can İke. “Araştırmalar, ailesinde uykusuzluk hikayesi olan bireylerin bu meseleye daha yatkın olduğunu göstermektedir. Lakin bu durum yalnızca genlerle açıklanamaz; aile içindeki uyku alışkanlıkları ve çevresel faktörler de bu mirası tetikler” ikazında bulundu.

Modern çağın kabusu: Mavi ışık ve toplumsal medya

“Günümüzde uyku tertibini bozan en büyük düşman yatağa bizimle birlikte giren akıllı telefonlardır” diyen Dr. Öğretim Üyesi Meltem Can İke teknoloji kullanımının olumsuz tesirlerini şöyle sıraladı:

* Melatonin Baskılanması: Ekranlardan yayılan mavi ışık, beynimize “hala gündüz” sinyali göndererek uyku hormonu olan melatoninin salgılanmasını maniler.

* Duygusal Uyarılma: Toplumsal medyada karşılaşılan içerikler beyni tetkikte fiyat ve uykuya geçiş için gereken gevşemeyi imkansız kılar.

Uyku hijyeni için altın kurallar

Uykusuzlukla çabada birinci adımın uyku hijyeninin sağlanması olduğunu söz eden Dr. Öğretim Üyesi Meltem Can İke, şu tekliflerde bulundu:

* Rutin Oluşturun: Her gün (hafta sonu dahil) tıpkı saatte yatıp tıpkı saatte kalkın.

* Yatağı Yalnızca Uyku İçin Kullanın: Yatakta yemek yemeyin, çalışmayın yahut toplumsal medyada vakit geçirmeyin.

* Işık ve Isı Denetimi: Yatak odanız zifiri karanlık, sessiz ve serin olmalıdır.

* Kafeine Hudut Koyun: Öğlenden sonra saat 14:00’ten sonra çay ve kahve tüketimini kesin.

Uykusuzluğun sıhhat açısından riskleri nelerdir?

Uykusuzluğun kıymetli sıhhat meselelerine yol açabileceği ikazında bulunan Dr. Öğretim Üyesi Meltem Can İke, bu sıkıntıları kardiyovasküler hastalıklar (HT, MI, kronik kalp yetmezliği), Tip 2 diyabet, obezite, nörolojik hastalıklar (kortikal atrofi, demans) ve psikiyatrik hastalıklar (depresyon, suicidal düşünceler) olarak sıraladı.

Yaşam kalitesini etkiliyorsa uzmana danışılmalı

Uykusuzluğun kişinin ömür kalitesini kıymetli derecede etkilemesi halinde kesinlikle bir uzmana danışılması gerektiğini belirten Dr. Öğretim Üyesi Meltem Can İke, “Eğer uykusuzluk sorununuz;

* Gün içinde iş performansınızı düşürüyorsa,

* Unutkanlık ve konsantrasyon zahmetine neden oluyorsa,

* Araç kullanırken yahut çalışırken uyuklamalara yol açıyorsa,

* Bağlantılarınızda tahammülsüzlük ve gerginlik yaratıyorsa vakit kaybetmeden bir Nöroloji Uzmanına başvurmalısınız” tavsiyesinde bulundu.

İyi bir uyku, yeterli bir hayatın anahtarı

Dr. Öğretim Üyesi Meltem Can İke, kelamlarını şöyle tamamladı:

“Unutmayın: Uykusuzluk tedavi edilebilir bir hastalıktır. İlaç tedavilerinin yanı sıra Bilişsel Davranışçı Terapilerle de kalıcı tahliller üretmek mümkündür. Güzel bir uyku, uygun bir hayatın anahtarıdır.”

Kaynak: (BYZHA) Beyaz Haber Ajansı