Yeterliliğin gerçek gücü niyette saklı!

0

BEĞENDİM

ABONE OL

News

0

Üsküdar Üniversitesi NPİSTANBUL Hastanesi Klinik Psikolog Sedef Koç Bal, 24 Ocak Dünya Karşılıksız Yeterlilik Günü kapsamında karşılıksız yeterlilik yapma davranışının ruhsal temellerini, ferdî ve toplumsal ruh sıhhati üzerindeki tesirlerini ve sağlıklı hudutların nasıl çizilmesi gerektiğini ele aldı.

Karşılıksız yeterlilik, empati, vicdan ve öğrenilmiş bedellerin birleşiminden doğar!

İyilik yapmanın, insan olmanın en temel davranışlarından biri olduğunu lisana getiren Klinik Psikolog Sedef Koç Bal, “Üstelik bazen hiçbir karşılık beklemeden, hatta kimse görmeden yapılan uygunluklar, hem ferdî hem de toplumsal ruh sıhhati açısından güçlü bir mana taşır.” dedi.

Karşılıksız düzgünlük yapma davranışının kökeninde birden fazla ruhsal dinamik yer aldığını kaydeden Bal, “Empati, oburunun hissini anlayabilme ve onun yaşantısına duygusal olarak temas edebilme hüneridir. Güzelliğin en güçlü tetikleyicilerinden biridir. Vicdan, bireyin içsel ahlaki pusulası olarak hakikat olanı yapma istikametinde rehberlik eder. Bunun yanında aileden, kültürden ve toplumdan öğrenilen toplumsal bedeller de uygunluk davranışını şekillendirir. Yani karşılıksız güzellik, sadece ‘iyi biri olma’ isteğinden değil; empati, vicdan ve öğrenilmiş kıymetlerin birleşiminden doğar.” formunda konuştu.

İyiliğin içten gelmesi doğal bir ‘iyi hissetme’ kaynağı! 

Bilimsel çalışmaların, düzgünlük yapmanın sırf alıcıyı değil, yapan kişiyi de dönüştürdüğünü gösterdiğini aktaran Klinik Psikolog Sedef Koç Bal, “Karşılıksız bir düzgünlük sırasında beyinde dopamin, serotonin ve oksitosin üzere memnunluk ve bağlanma hormonları salgılanır.” dedi.

Bu durumun gerilim hormonlarını azalttığına, kişinin kendini daha sakin, manalı ve bağlı hissetmesine katkı sağladığına vurgu yapan Bal, “Bu nedenle düzgünlük yapmak, ruhsal açıdan doğal bir ‘iyi hissetme’ kaynağıdır; fakat bu tesir, düzgünlüğün içten gelmesiyle güçlenir.” sözlerini kullandı.

Sağlıklı düzgünlük, ‘kendimden vazgeçerek’ değil, ‘kendimi de gözeterek’ yapılan iyiliktir! 

Karşılıksız güzelliğin, bireyin kendilik kıymeti üzerinde de kıymetli bir tesire sahip olduğuna işaret eden Klinik Psikolog Sedef Koç Bal, “Kişi, başkasına yarar sağlayabildiğini gördüğünde ‘değerliyim’, ‘etki yaratabiliyorum’ hissini tecrübeler. Bu, dış onaydan bağımsız bir özsaygı gelişimine katkı sağlar.” dedi.

Ancak burada kritik bir nokta olduğuna dikkat çeken Bal, şunları söyledi:

“İyilik yaparken kişinin kendi sonlarını muhafazası gerekir. Daima veren, kendi muhtaçlıklarını ihmal eden bireylerde vakitle tükenmişlik, öfke ve değersizlik hissi ortaya çıkabilir. Sağlıklı güzellik, ‘kendimden vazgeçerek’ değil, ‘kendimi de gözeterek’ yapılan uygunluktur.”

İyiliğin gerçek gücü alkışta değil, niyette saklı! 

Bu noktada onay gereksinimiyle yapılan güzellik ile içsel motivasyonla yapılan yeterlilik ortasındaki farkın belirginleştiğini tabir eden Klinik Psikolog Sedef Koç Bal, “Onay ihtiyacıyla yapılan uygunlukta kişi, sevilmek, kabul görmek ya da takdir edilmek ister; karşılık alamadığında hayal kırıklığı yaşayabilir. İçsel motivasyonla yapılan yeterlilikte ise davranışın kaynağı kişinin kendi bedelleri ve mana arayışıdır. Bu tıp yeterlilik, daha sürdürülebilir ve ruhsal açıdan besleyicidir. Onay muhtaçlığına dayanan davranışlar ise psikoterapide üzerinde durulan sıkıntılardandır.” dedi.

Onay muhtaçlığı yahut rastgele bir ikincil yarar için yapılan güzellik davranışında bireyin bu maksada ulaşmak için davranışının görünür olmasını isteyebileceğini aktaran Bal, kelamlarını şöyle tamamladı:

“Bireyin toplumsal etrafının yanı sıra, uygunluğun toplumsal medyada daha görünür hale gelmesi de günümüzde tartışılan bir mevzudur. Uygunluğun paylaşılması, diğerlerine ilham verebilir; fakat yeterlilik sırf görünür olmak için yapıldığında, manası değişebilir. Uygunluğun gerçek gücü, alkışta değil, niyette gizlidir.

24 Ocak Karşılıksız Uygunluk Günü, bize şunu hatırlatır: Düzgünlük, sadece dünyayı değil, yapan kişinin iç dünyasını da güzelleştirir. Lakin en sağlıklı haliyle, hudutları olan, içten ve karşılık beklentisinden özgür olduğunda mana kazanır.”

Kaynak: (BYZHA) Beyaz Haber Ajansı