Günahsız görünüyor fakat “buz” tehlikesine dikkat!

Besin zehirlenmesi, her yıl milyonlarca insanı etkileyen değerli bir halk sıhhati sorunu olmayı sürdürüyor. Dünya Sağlık Örgütü’nün bilgilerine nazaran her yıl yaklaşık 866 milyon kişi, öbür bir tabirle her 9 bireyden 1'i besin zehirlenmesi sorunu yaşıyor ve yaklaşık 1 milyon 520 bin kişi  hayatını kaybediyor.  Besin zehirlenmelerinden en fazla etkilenen küme 5 yaş altı çocuklar oluyor. O denli ki yaklaşık her 3 besin zehirlenmesinden 1’i bu yaş grubunda görülüyor. Acıbadem Maslak Hastanesi İç Hastalıkları Uzmanı Dr. Yusuf Emre Uzun, besin zehirlenmesinin bilhassa yaz aylarında daha sık görüldüğüne dikkat çekerek, “Besin zehirlenmesi, bakteri, virüs, parazit yahut bu mikroorganizmaların ürettiği toksinlerle kirlenmiş yiyecek ve içeceklerin tüketilmesi sonucu gelişmektedir. Yaz mevsiminde hava sıcaklıklarının artmasıyla birlikte mikroorganizmaların süratle çoğalması, besinlerin uygun şartlarda saklanmaması, kirli su ve buz tüketimi, bu artışın esas sebepleri arasında yer almaktadır” diyor. Besin zehirlenmesinin aslında büyük ölçüde önlenebildiğini vurgulayan İç Hastalıkları Uzmanı Dr. Yusuf Emre Uzun, “El hijyeninin sağlanması, emniyetli besin tüketimi ve uygun saklama şartlarına dikkat edilmesi, besin zehirlenmesinden korunmada en tesirli üç temel kuraldır” açıklamasında bulunuyor. Dr. Yusuf Emre Uzun, besin zehirlenmesine karşı almamız gereken 12 tedbiri anlattı; değerli teklifler ve ikazlarda bulundu! 

Ellerinizi sık sık en az 20 saniye yıkayın

Besin zehirlenmesinin kıymetli bir  bölümü, kirli eller aracılığıyla bulaşan mikroorganizmalar nedeniyle gelişiyor.  İç Hastalıkları Uzmanı Dr. Yusuf Emre Uzun, bu sebeple el hijyeninin enfeksiyon zincirini kırmanın en tesirli yollarından birini oluşturduğunu vurgulayarak, “Yemek hazırlamadan evvel, bilhassa çiğ et yahut tavukla temas ettikten sonra ve tuvalet kullanımının akabinde ellerinizi en az 20 saniye boyunca sabunla yıkamayı ihmal etmeyin” diyor.  

Çiğ ve pişmiş besinleri birbirinden ayırın

Mikroplar bir besinden başkasına çarçabuk geçebiliyor.  Bu durum "çapraz bulaşma"  olarak isimlendiriliyor. Çapraz bulaşma, konutta görülen besin zehirlenmelerinin en sık nedenleri arasında yer alıyor. Örneğin, yiyecekler hazırlanırken tıpkı kesme tahtası yahut bıçağın kullanılması, bir besindeki mikroorganizmaların öteki besine taşınmasına yol açabiliyor. Bilhassa çiğ et, tavuk ve balık eserlerinde bulunan mikroorganizmalar başka yiyeceklere bulaşabildiği için farklı kesme tahtaları ve mutfak ekipmanları kullanmaya itina gösterin. 

Et, tavuk ve balığı güzel pişirin

Güvenli sıcaklıklarda pişirilen besinler enfeksiyon riskini kıymetli ölçüde azaltıyor. 

Bunun tersine yetersiz pişirme ise ziyanlı mikroorganizmaların canlı kalmasına sebep olabiliyor. Bilhassa tavuk eti ve kıyma üzere eserlerin iç kısmının büsbütün pişmiş olmasına dikkat edin. 

Pişmiş yemekleri oda sıcaklığında bekletmeyin

Yaz aylarında sıcakların artmasıyla birlikte bakteriler çok daha süratli çoğalıyor. Bilhassa sıcak havalarda uzun mühlet bekletilen yemekler önemli risk oluşturabiliyor. Pişirdiğiniz yemekleri iki saatten uzun müddet oda sıcaklığında bırakmayın; mümkünse bir saat içinde buzdolabına kaldırın. 

Soğuk zinciri koruyun

 Uzun müddet sıcak ortamda kalan eserlerde bakteriler süratle çoğalabiliyor.   Et, süt eserleri ve deniz eserleri üzere kolay bozulan besinleri alışverişten sonra en kısa müddette buzdolabına yerleştirin. 

Meyve ve zerzevatları düzgünce yıkayın

Toprak, sulama suyu yahut taşıma sırasında bulaşan mikroorganizmalar, çiğ tüketilen eserlerde enfeksiyona yol açabiliyor. Bu sebeple meyve ve zerzevatları bol akan suyun altında dikkatlice yıkayın. Bilhassa salata materyallerinin paklığına daha fazla ihtimam gösterin. 

Son kullanma tarihlerini kesinlikle denetim edin

Son kullanma tarihi geçmiş eserlerin tüketilmesi enfeksiyon riskini artırıyor. Ayrıyeten ambalajı şişmiş, kapağı açılmış yahut görünümünde değişiklik olan eserlerden kaçınmanız gerekiyor. Son kullanma tarihi kadar eserin uygun saklama şartlarında koruma edilmesi de ehemmiyet taşıyor.

Açıkta satılan yiyeceklere dikkat edin

Sokakta yahut açık alanlarda uzun mühlet bekletilen yiyecekler sıcak hava sebebiyle kolay kolay bozulabiliyor. Bilhassa sütlü tatlılar, et eserleri ve deniz eserlerinde risk daha yüksek oluyor.  Bu sebeple sağlam işletmelerden alışveriş yapmanız büyük kıymet taşıyor.

İçeceğinize buz ekletmeyin 

Kirli su, besin zehirlenmesinin değerli sebepleri arasında yer alıyor. Bilhassa içme suyunun inançlı olmadığı durumlarda bakteriler, virüsler ve parazitler çarçabuk bedene alınabiliyor. Buzlar birçok zaman temiz olarak düşünülse de, üretildiği suyun kirli olması durumunda tıpkı riski taşıdığına dikkat çeken İç Hastalıkları Uzmanı Dr. Yusuf Emre Uzun, “Özellikle tatil bölgelerinde buzlu içeceklere çok dikkat etmek gerekmektedir. İçecekler mümkünse buz olmadan tüketilmelidir” diyor.

Dondurulmuş besinleri hakikat biçimde çözdürün

Dondurulmuş eserlerin oda sıcaklığında bekletilerek çözdürülmesi bakterilerin süratle çoğalmasına sebep olabiliyor. Çözdürme sürecini buzdolabında yahut mikrodalgada yapmayı alışkanlık edinin. 

Güvenilir su tüketin

Kirli sular birçok enfeksiyon etkenini taşıyabiliyor.  Dolayısıyla içme suyunun sağlam kaynaklardan temin edilmesi   çok kıymetli. Kuşkulu durumlarda şişelenmiş yahut uygun biçimde arıtılmış su kullanmaya ihtimam gösterin. 

Tazeliğinden emin değilseniz tüketmeyin

Midye, istiridye ve birtakım deniz eserleri uygun şartlarda saklanmadığında önemli zehirlenmelere yol açabiliyor. Bilhassa yaz aylarında tazeliğinden emin olmadığınız deniz eserlerini tüketmekten kaçının. 

 

Kaynak: (BYZHA) Beyaz Haber Ajansı