Göğüs Kanseri Şahsa Özel Akıllı Yaklaşımlarla Tedavi Edilebiliyor
Dünya genelinde bayanlar arasında en sık görülen kanser çeşidi olan göğüs kanseriyle uğraşta, tıp dünyası kıymetli bir dönüşüm yaşıyor. Artık tedavi muvaffakiyetini belirleyen en değerli öge hastalığın evresi değil, tümörün genetik ve biyolojik özellikleri oluyor. Bu sayede her hastaya standart tedavi yerine büsbütün bireye özel, amaca yönelik akıllı tedavi stratejileri uygulanıyor. Bu yeni yaklaşım, hem tedavi muvaffakiyetini artırıyor hem de hastaların gereksiz yan tesirlere maruz kalmasını engelliyor. Memorial Sağlık Grubu Medstar Antalya Hastanesi Onkoloji Bölümü’nden Prof. Dr. Ayşegül Kargı, göğüs kanseri tedavisinde gelinen son noktayı kıymetlendirdi. “Akıllı ilaçlar” kanser hücresini nokta atışıyla maksat alıyorSon yıllarda onkolojide en dikkat çeken gelişmelerden biri, halk arasında “akıllı bombalar” olarak da isimlendirilen gayeye yönelik ilaç tedavileri olarak gösterilmektedir. Bu sistem, kanser hücresini tanıyan özel bir molekül ile hücreyi yok eden kemoterapi casusunun birleştirilmesini sağlar. Damardan uygulanan bu tedaviler, sağlıklı hücrelere ziyan vermeden sırf kanserli hücreleri maksat alır. Böylelikle ilaç, adeta “adresini bularak” sırf hastalıklı hücreye tesir eder. Bilhassa agresif seyirli göğüs kanseri çeşitlerinde ömür mühletini uzatırken, erken evre hastalarda da tedavi standartlarını yine şekillendirir.Sıvı biyopsi ile kanseri geri dönüş riskini erken yakalamak mümkünTedavi sonrası en değerli telaşlardan biri, hastalığın tekrar etme riskidir. Klâsik yollarda nüksü tespit etmek için görüntüleme usullerinin sonuçları beklenirken, günümüzde “sıvı biyopsi” sayesinde çok daha erken müdahale imkânı doğmaktadır. Bu teknikle kanda dolaşan tümöre ilişkin genetik parçacıklar kolay bir kan testiyle tespit edilebilir. Görüntüleme prosedürlerinde rastgele bir bulgu ortaya çıkmadan evvel hastalık yine faal hale gelirse erken periyotta müdahale edilmesi mümkün olmaktadır. Bu da tedavi planının daha stratejik formda tekrar düzenlenmesine imkan sağlar.Genetik testler sayesinde gereksiz kemoterapi uygulamaları azalıyorGeçmişte tümör boyutu yahut lenf nodu tutulumu sebebiyle birçok hastaya esirgeyici hedefle kemoterapi uygulanırdı. Lakin günümüzde tümörün genetik özelliklerini tahlil eden testler sayesinde bu yaklaşım büyük ölçüde değişti. Birtakım yüksek riskli görünen hastalarda bile genetik tahlil “düşük risk” sonucunu gösterebilir. Bu durumda kemoterapiye gerek kalmadan hastalar yalnızca hormon tedavileriyle takip edilebilir. Böylelikle saç dökülmesi, bulantı ve yorgunluk üzere kemoterapi yan tesirlerinden kaçınılırken tedavi başarısı da korunabilir.Cerrahide gaye artık daha az müdahale ile daha yüksek ömür kalitesiModern göğüs kanseri cerrahisinde temel amaç, hastalığı büsbütün ortadan kaldırırken hastanın ömür kalitesini korumaktır. Geçmişte koltuk altındaki tüm lenf bezlerinin alınması, hastalarda kalıcı kol şişliği (lenfödem) ve hareket kısıtlılığı üzere problemlere yol açabiliyordu. Yeni yaklaşımlar ise “bekçi lenf nodu” değerlendirmesi ile hudutlu cerrahiyi mümkün kılar. Az sayıda tutulum olsa bile tüm lenf bezlerinin alınması yerine daha gözetici cerrahi teknikler tercih edilebilir. Bu sayede hastalar, ömür uzunluğu sürebilecek komplikasyon riskinden büyük ölçüde korunur.Meme kanseri artık yönetilebilir bir hastalık olarak görülüyorMeme kanseri, günümüzde biyolojisi daha yeterli anlaşılan ve akıllı tedavi sistemleriyle yönetilebilen bir hastalık haline geldi. Lakin erken teşhis ve hakikat hayat alışkanlıkları hâlâ büyük ehemmiyet taşır. Bu noktada üç temel teklif öne çıkıyor:
- 40 yaşından itibaren nizamlı yıllık mamografi çekilmesi
- Tedavinin tümörün genetik yapısına nazaran planlanması
- Sağlıklı ömür alışkanlıklarının benimsenmesi