Erken ve Vakitsiz Menopoza Girdiyseniz Bu İkazları Dikkate Alın!
Bayanlardaki erken yahut vakitsiz menopoz; sıcak basması, gece terlemesi, adet düzensizliği, cinsel münasebet sırasındaki ağrı, vajinal kuruluk, sonluluk hali ve zihin bulanıklığı üzere belirtilerle başlıyor. Bayanların %5’inde görülebilen erken yahut vakitsiz menopoz, hem fizikî hem de ruhsal sıhhati olumsuz etkileyerek ömür konforunu bozabiliyor. Hayat usulü değişiklikleri ve hormon tedavileriyle bu süreç sorunsuz atlatılabiliyor. Memorial Kayseri Hastanesi Bayan Hastalıkları ve Doğum Bölümü’nden Doç. Dr. Mehmet Ak, erken ve vakitsiz menopoz ile ilgili bilgi verdi. Kadınlarda erken menopoz, 45 yaşından evvel tertipli adet görmenin sona ermesiyle başlar. Prematüre (zamansız) menopoz ise yumurtalıkların hormon üretmeyi durdurmasıyla 40 yaşından evvel başlayan değerli bir sıkıntıdır. Erken ve vakitsiz menopoz birebir nedenlere bağlı olabilir. 45 yaşından evvel meydana gelen menopoz erken olarak tanımlanırken, 40 yaşından evvel hormon faaliyetinin durması vakitsiz menopoza işaret eder. Bu problemler bazen doğal olarak ortaya çıkabileceği üzere diğer bir probleme bağlı olarak da tetiklenebilir. En kıymetli belirti adet düzensizliğiHormon düzeylerinin düşmesi çoklukla 45 ile 55 yaş ortasındaki olağan adet gören bayanları tesirler. Erken yahut vakitsiz menopozun en besbelli belirtisi, adet periyotlarının sistemli olmaması ya da 45 yaşından evvel durmasıdır. Öteki belirtiler şunlar olabilir;
- Sıcak basması durumu ve gece terlemesi.
- Vajinal kuruluk.
- Uyku bozukluğu.
- Aşırı tasa ve ruh halindeki değişim.
- Cinsel istekte azalma.
- Cinsel bağ sırasında ağrı.
- Konsantrasyon sorunu.
- İdrar kaçırma.
- Ailede vakitsiz ve erken menopoz hikayesi olan bayanların bu meseleyle yüz yüze gelme mümkünlüğü yüksektir.
- Yapılan araştırmalarda sigara içen bayanların içmeyenlere nazaran menopoza 2 yıl evvel girme mümkünlüğünün bulunduğunu göstermiştir.
- Kanser nedeniyle yapılan tedavi sürecindeki kemoterapi yahut pelvik radyasyon tedavilerinin çok sayıdaki bayanın yumurtalıklarına ziyan verdiği ve adetlerin kalıcı ya da periyodik olarak kesildiği belirlenmiştir.
- Yumurtalıkların cerrahi sonucunda alınması menopoz belirtilerinin başlamasını sağlamaktadır. Bu ameliyatın arından adet duracak ve hormon düzeyi süratle düşecektir.
- Rahim alınması ameliyatı sonrasında kimi bayanların yumurtalıkları korunabilmektedir. Lakin adet görme ve gebe kalama mümkün olmayacaktır. Bayan menopoza girmemiş olsa bile yumurtalıklar hormon üretmeye devam edeceği için muhtemelen çabucak menopoz süreci başlamaz.
- Tiroid hastalığı ve romatoid artrit üzere bağışıklığı baskılayan otoimmün hastalıklar hormon üretimini düşürür. Olağanda hastalıklarla savaşan bedenin bağışıklık sistemi, ezkaza yumurtalıklara saldırabilir.
- HIV ve AIDS ilaçlarla denetim altına alınamadığında erken menopoza neden olabilir.
- Eksik kromozomlarla yahut kromozom meseleleri olan bayanlar erken menopoza girebilir. Örneğin, Turner sendromu nedeniyle kimi bayanlar X kromozomunun tamamı yahut bir kısmı olmadan doğar, yumurtalıkları doğumda olağan formda oluşmadığı içih menopoz devrinde adet döngüleri olağan olmayabilir.
- Kronik yorgunluk sendromu nedeniyle çok yorgunluk, halsizlik, kas ve eklem ağrıları, hafıza kaybı, baş ağrısı, üzere semptomlarla başlar. Yapılan araştırmalarda bu bayanların erken yahut vakitsiz menopoza girme mümkünlüğünün daha yüksek olduğu belirlenmiştir.